Vol. 28 ·No. 41 · October 4, 2026
He aha te mea e kī ana te Bibilia mō te whakarerea?
Mataio 19:1-12
Hōtaka hou
Pānuihia ki te Kāhua Pānui
Pānuihia tēnei tuhinga kia rua — whārangi kōwai, whārangi kaituhi, me ngā whārangi kua whakapāhoa ki ngā taputapu katoa.
He aha te mea e kii ana te Bible mo te whakarerehua?
Mathewu 19:1-12
Nā Rev. Mike Osborne
I te mea i mutu a Ihu i te kōrero i ēnei mea, ka mahue ia i a Kalilaia, ka haere ki te rohe o Iudea, ki tētahi taha o te Iorana. He nui nga tangata i aru i a ia, ā, ka ora ia i a rātou ki reira. Haere mai ana ētahi Pharisee ki a ia ki te whakamātauria. I ui mai rātou, “He tika rānei kia whakarerehua e te tangata tana wahine, mo ngā take katoa, ā, mo ngā take katoa?”
“Kare anei koutou i pānui,” ka whakahoki ia, “i te timatanga, i hanga te Kaihanga i a rātou, he tangata, he wahine, ā, i kii, ‘Ko te mea tenei, ka mahue te tangata i tōna papa, i tōna mama, ka piri ki tōna wahine, ā, ka kotahi te kikokiko o ēnei tokorua.’ Koia rātou kāore oti e rua, kāore oti, kotahi. Koia, ko ētahi mea i whakapipirihia e te Atua, kaua e wehea e te tangata.”
“Na, ka ui rātou, “He aha ka whakahau ai a Mose kia hoatu e te tangata he tiwhikete whakarerehua ki tana wahine, ka hīkoi atu?”
Ka whakahoki a Ihu, “I whakaaetia e Mose kia whakarerehua e koutou o koutou wahine, no te mea he pakeke ngā ngakau o koutou: kāore ia i pēnei i te timatanga. I kii atu ahau ki a koutou, ko te tangata e whakarerehua ana i tana wahine, kāne mo te moepuku, ka marena ki tētahi atu wahine, ka hara ia ki te moepuku.”
Ka kii atu nga akonga ki a ia, “Mēnā koia te āhuatanga i waenganui i te tane, i te wahine, he pai kia kaua e marena.”
Ka whakahoki a Ihu, “Kāore e taea e te katoa te whakaae ki tēnei kupu, engari ko ētahi i whakapirihia. Ko ētahi he unuhi no te mea i whanau pēnei rātou; ko ētahi i hanga pēnei rātou e te tangata; ko ētahi i whakapaa atu i te marena, no te mea i te rangatiratanga o te rangi. Ko wai e taea te whakaae, me whakaae.”
E te Kupu a te Ariki.
Kua haere koe ki te marena, ā, kua haere ahau. Ā, i ngā marena katoa, ka tangohia ngā oati. Ka kii te mātene, “Ko ahau, ko Joe, tangohia koe, ko Mary, hei wahine ā muri nei, ā, ka oati ahau, ka āhuatia ahau ki a koe, ki te aroaro o te Atua, ki ngā kaiwhakaatu nei, hei tane aroha, hei tane pono—i te nui, i te iti, i te hari, i te pouri, i te mate, i te ora—ā, ka ora tāua.”
Ko te mea pouri, ki te tata nga tatauranga ki te tika, ka tino pea, i muri i te rima, whitu, tekau, kotahi tekau ma rima, rua tekau, neke atu ranei nga tau, ka whakatau a Joe raua ko Mary ki te waiho. Ka korero atu ki o ratou hoa, kua marena wawe rawa atu. Ka korero atu ki te kaiwhakawa, he rereketanga kore e taea te whakatau. Ka whakamaramahia ki ta ratou tamaiti iti, ehara i te hara o te tamaiti, engari kaore e taea e Mommy raua ko Daddy te noho tahi, a, ka pai ake, mehemea ka neke atu a Daddy. Na, ka pakaru mai tetahi atu whanau ki runga i nga toka o te whakarere.
E wha tekau ma rima ki te rima tekau o te ōrau o nga marenatanga katoa ka mutu ki te whakarere. Otira, kia rite ki ta koutou mohio, ko te whakarere, kahore rawa e mutu tetahi mea. Inaa, ka hanga mai ano nga raruraru—moni, aronganui, wairua, hapori, tinana hoki.
E whakaaro etahi o koutou, e kore rawa tenei e pa ki a koutou. Ko etahi o koutou, ko nga tangata takakau, e whakaaro ana, “A, e kore rawa ahau e whakaaro ki te whakarere.” Ko koutou, kua marena, kua marena mo te wa roa, pea e whakaaro ana, koutou kua paahitia tenei raruraru. Otira, e hiahia ana ahau kia mohio koutou i tenei ata: kahore he marenatanga kotahi i tenei ruma, he whakarere kore. Ki te marena koe, engari, kia aroha mai te Atua, ka whakarere koe i tenei ra.
Ki te whakarere koe, e hiahia ana ahau ki te ui ki a koe i tenei ata—kaua e oma atu i tenei kaupapa. Kaua e tukua te hara, te whakama ranei kia kaha rawa atu ki a koe. He mea nui kia korero tatou mo tenei. He nui ta tatou hahi i nga taiohi, nga tamariki, nga takakau, nga tokorua kua marena. Mea nui kia korero tatou i tenei kaupapa, kia korekore, kia kaha.
Ahakoa ko to hara i whai wahi ki to whakarere, tukua ahau ki te whakamahara ki a koe i ta tatou i waiata ai i mua i tenei ra:
Kua whakamutua e Ihu te whatitiri nui o te ture. Kua tine i te ahi o Maunga Hinai. Ua horoia tatou e ia ki tona toto, ka whakamahi ia i o tatou wairua ki te Atua.
He nui ake te aroha, e hoa—he nui ake te aroha i to whakarere.
Ko taku e hiahia ana ki te kawe mai i tenei ata, e toru nga mea. Kei te raumahi matou i te raumahi o te raumati, ko nga Whakautu Tuturu mo nga Uiui Tuturu, ka tukuna mai tenei uiui e tetahi tangata i etahi marama ki muri: He aha te korero a te Paipera mo te whakarere?
Na, ka whakatau tatou i tēnei take. I te mea, e hiahia ana ahau ki te mahi i ngā mea e toru:
1. Ko te hoahoa a te Atua mo te marena. 2. Ko te whakaaetanga a te Atua mo te whakarere. 3. Ko ētahi kupu whakamahi.
Me tārua tātau.
1. Ko te Hoahoa a te Atua mo te Marena
Ko tēnei wahi i korerotia e koe he wahi taketake i roto i te katoa o te Paipera, i reira ka whakaakona ai te whakaako a te Ariki mo te marena, te whakarere, me te marena ano. He mea tino nui.
Ko te tautuhinga i te v. 3. Titiro ki o koutou Paipera. E mea ana ka haere mai nga Pharisei ki te whakamātautau i a Iesu. I ngana ratou ki te mahanga i a ia, ki te pehi i a ia ki te kokonga, ki te mea kia whakakore a ia i te Ture a Mohi, kia whakaputa ai i a ia hei mea whakama i mua i te mano. Na, ka ui ratou, “He tika i te ture kia whakarerea e te tangata tana wahine, ahakoa he aha te take?”
He kura whakaaro rua i te rā o Iesu, he kura tiaki, he kura ārai. Ka kite koe i ngā conservatives me ngā liberals e tu ana i ngā whare tāone, e ui ana i ngā pātai i hangaia hei mea whakama i te kaitono, hei huri i te pōti. I te ara ano, ka tu mai enei Pharisei i mua i a Iesu, i te mea e mohio ana ratou he tika, he ārai hoki tēnei take o te whakarere.
Ko a ratou pātai e huri ana i te wahi o te Paipera o mua, o Deuteronomi 24. Ko te kupu matua i roto i tēnei wahi ko “mea whakarihariha”. Tūturu, i te reo Hiperu, ko te tikanga “mea o te kerekere” “mea o te poke”. He uaua ki a tatou i tenei rā ki te mohio ko te aha i mea ai a Mohi. Ko te wahi anō e puta ai te kupu nei e pā ana ki... ngā para o te kāinga. He mea o te poke.
Ko te kura tiaki, i muri i a Rawhi Shammai, i mea “mea whakarihariha” ko te hara ki te moepū – te moepū o te tāne, te puremu rānei. Ko te kura ārai, i muri i a Rawhi Hillel, i mea ka taea e te tangata, ahakoa he aha te take. Ki te tahu te wahine i te pēkē, ka whakarerea e te tangata. Ki te māui te wahine, ka whakarerea e te tangata.
Na, ka haere mai nga Pharisei ki a Iesu, ka mea, “E Iesu, he tika ko Hillel? Ka whakarerea e te tangata tana wahine, ki te tahu te pēkē, ahakoa he aha te take?”
Ka whakakāhē a Iesu ki te whiriwhiri i te taha. Engari, ka hoki ia i a ratou ki a Kēnehi 1 me 2.
“Kare ano koutou i pānui,” ka mea ia, “i te timatanga, i hanga te Kaihanga i a ratou, he tangata, he wahine… a ka meinga e rua kia kotahi te kikokiko? Na, ko te mea i whakapipirihia e te Atua, kaua te tangata e whakawahi.”
Eaha ana a Iesu?
E mea ana ia, he uniana kotahi te kikokiko, he uniana mau tonu o te tangata kotahi, o te wahine kotahi—he kawenata ora, ora katoa, ka taea anake te motu ki te mate. Ko te hoahoa a te Atua tena.
Panuihia etahi kupu matua:
Whaiāro 6: he whakapipiri te marena—he whakapipiri o nga tangata rua e te Atua.
Whaiāro 5: he waiho, he piri te marena. Ka waiho te tangata, te wahine i o ratou matua, ka puaki i nga kupu i mua i te Atua, i nga kaiwhakaatu, ka tomo ki te whanaungatanga hou e here ana i a ratou ano he kāpia. I mua i te mea tokorua ratou, inaianei kotahi ratou.
Inaianei, e mohio ana ahau he tino wairere. He uaua ki a tatou te takai i o tatou hinengaro ki a ia. He rite tonu ki te Tirinite. E whakapono ana tatou he kotahi te Atua—kotahi te mea, kotahi te Atua—engari he tokooru nga tangata. Tokooru nga tangata motuhake i te Atua, a, he kotahi ano ratou. He pera ano te marena: ka meinga e rua kia kotahi.
Ki te whakaaro ranei ki te riaka. He momo riaka kaha o te ahumahi, ka oti te pehi tahi, ka tata te kore e taea te kootahi. He pera ano te marena. I roto i te kawenata marena, “ka whakapipiri” te Atua, ka mea koe, i te tane, i te wahine tahi, i te ara kaore e ngaro o ratou ahuatanga takitahi, he kotahi kikokiko ratou, kotahi te tangata, i te wa o te marena.
Ka mea a Roma 7:2, ko te wahine kua marenatia e herea ana ki tana tane. Ko te whakaaro kotahi—herea, piri, kotahi te kikokiko. Ko te tikanga o tena, he tino tata ratou i nga mea katoa. Ka tohatoha ratou i nga mea katoa. Ka korero ratou i nga mea katoa. Kaore ratou e huna i nga mea. Ka whakatau ratou i nga whakataunga tahi. Ka mamae ratou tahi. Ka angitu ratou tahi. Ka taka ratou tahi. He mea tahi ratou, kahore he whakama—ehara i te tinana anake, engari i te ngakau, i te hinengaro, i te wairua. He hoa tata ratou, he hoa pai rawa.
Ko te take i whakatūria ai e te Atua te marenatanga i te tuatahi: kia tutuki ai to tatou hiahia nui o te tangata mo te hoa. Ko te tikanga o tena, ehara i te mea ka karangatia nga tangata katoa ki te marenatanga, engari ka kitea e te nuinga o nga tangata to ratou hoa tata i roto i te marenatanga.
Na, ko te whakarere, ko te tikanga, he mea ke atu i te pai o te Atua. Ka wehewehe i nga tangata i mea kia noho tahi mo te ora. Ko te whakarere, ka mea koe, he amputation—a tango i te tangata kotahi i tetahi. He roimata mamae o te kaimoana i hanga e te Atua kia noho tahi.
Ka mohio etahi o koutou, mo te tau kotahi, ka rua marama, i mahia e ahau he ACDF—he tango i te kōpae o mua o te kaki, ka whakakotahi. I whai ahau i te kōpae herniated i waenganui i C6 me C7 i toku kaki. Haere ratou i roto i te korokoro—murahaki ki te whakapōneke i a koutou—tango i te kōpae herniated, ka whakauru i te wahi o te kōiwi tupapaku kia whakakotahi i nga vertebrae, ka whakamau i te pereti whakarewa kia mau nga mea katoa. Na, whakaaroa ko wai ka tango i taua pereti whakarewa, ka roimata i roto i toku korokoro. Kaore e taea te whakaaro. Mamae. He kino. Ko te whakarere pera—he roimata o nga mea i whakakotahi e te Atua.
Na, ka whakaaro koe, no te mea o te reo kaha o Ihu, ko te mutunga iho o te patai. Kia marenatia koe, kahore he huarahi putanga. Ko te whakarere kahore he take.
He he.
Ka haere tonu hoki a Ihu, i Mate 19, ka mea ka taea te whakarere i etahi wa.
E hiahia ana ahau ki te mahi i roto i nga meneti e whai ake nei ko te whakaatu ki a koe kaore a Ihu e whakahau ana i te whakarere, engari kaore ano ia e whakahe ana. Kaore ia e whakamoemiti i te whakarere, engari ka whakaae ia. He nui te rereketanga.
Tirohia nga vaituhi 7, 8, me 9. Ka ui nga Pharisei, “Na, he aha i whakahau ai a Mose kia hoatu e te tangata ki tana wahine he rihīti o te whakarere, ka pekia atu?” Ka whakahoki a Ihu, “I whakaae a Mose kia whakarerea e koe o wahine, no te mea he pakeke o ngakau. Otiia, ehara i te penei i te timatanga. Ka korero ahau ki a koe, ko te tangata e whakarere ana i tana wahine, ko te mea anake mo te moe tutu, ka marena i tetahi atu wahine, ka mahi i te puremu.”
Whakaaetia nga Pharisei i pohehe. I ki atu ratou, i whakahau a Mose i te whakarere. Kaore ia i mahi pera. Ko Deuteronomy 24 he ture take. I whakaae i te whakarere ka tupu pea, ka ki atu, “Anei me aha koe ki te tupu.” Kaore a Mose i whakatikatika i te whakarere; i whakahaere ia. Ka whakatika a Ihu i a ratou: I whakaae a Mose i te whakarere.
Ka miharo etahi o koutou ki te mohio he tauira kei te Bible ka whakaae te Atua ki te whakarere. I roto i a Ehara 9–10, ka whakahau te Atua i nga Iharaira kia whakarerea o ratou wahine ke. I roto i a Mataio 1, ko Hiruharama—ka kiia ko te “tangata tika”—i whakaaro ki te whakarere i a Meri kia ata. Ka hoki ano i te Testamentu Tawhito, ka “whakarere” te Atua i a Iharaira mo tana karakia ano (Horea 2, Heremaia 3, me etahi atu).
Whakaaroa he wahi o te rihi utu nui—te utu nui, te mea i aroha, i te mea kia tiakina, kia whakahonoretia. Ki te mea kaore e tika kia whatiia, kahore e koa e kore e whatiia. Ka hoki ano, ahakoa ko te marena te mea kia tiakina, kia whakapiki, tenei ano nga ahuatanga ka whatiia te here o te kawenata.
Ka ui pea koe, “Ahea ka whatiia ai te here o te kawenata?”
Anei te whakautu: ko te mate o te hoa—kaore ano ahau e tohutohu kia whakamatauria e koe—e rua nga huarahi ka whatiia te kawenata o te marena.
Tātaitia i te tuatahi: te kore pūtake o te marenatanga. Ko te reo anō i te v. 9: “Ko te tangata e whakarerea ana i tana wahine, ko te mea anō mo te kore pūtake o te marenatanga, ka moe i tētahi atu wahine ka hara i te puremu.”
He uri tēnei v. i te rau tau. Tukua mai kia whakamārama atu kia ngāwari.
E rua ngā kupu Kariki i te v. 9 me mohio koe.
Ko te reo “te kore pūtake o te marenatanga” e whakawhiti ana i te kupu Kariki porneia—te pūtake o tō matou kupu whakahāwea. Ko te kupu Kariki whānui rawa atu mō te hara taiwhenua. E hipoki ana i te mahi kāinoa, te puremu, te whakahāwea, te tangata whenua, te mahi ira tangata, te polygamy, te mahi karakia—i te katoa o te whakaputanga ira tangata ki waho o te whanaungatanga marenatanga o te tangata me te wahine.
Ka whakamahia hoki te porneia ki te whakahua i te karaipiture ki te whakaahua i te whakapōhatu o Iharaira—i te kore pūtake ki te Ariki. Ko te mea e whakamahi ana te NIV i te reo whānui atu te kore pūtake o te marenatanga. He mea tino taipū te ESV ka whakamahi i te hara taiwhenua.
Na tātaitia atu i tēnei ara: ko te porneia he mahi kino—te mea taiwhenua rawa atu—e whati ana i te uniana kotahi o te kiko i waenganui i te tane me te wahine.
Ko tētahi atu kupu Kariki i te v. 9 ko te moicheia—he kupu whaiti ake te tikanga o te puremu, te whanaungatanga i waenganui i te tangata kua marenatia me tētahi atu i tana hoa.
Na ko te mea e mea ana a Ihu i tēnei wāhanga ko te tangata kua marenatia ka uru ki etahi momo mahi—mahi e hara ana i te whanaungatanga o te kiko kotahi i tāmatia e mātou—ka taea e te hoa ki te tono mo te whakarerenga. E kore e hara te whakarerenga, ahakoa ko te hara i arahi ki te whakarerenga. Ka kite koe? Ko te whakarerenga anō ka tika, ahakoa ko te hara i arahi ki te whakarerenga.
Na, ko tēnei tane, ko tēnei wahine kāore e tika kia whakarerea. E kore e whakahau te whakarerenga; ka whakaaetia. A ki te mea ka whakarerea ka hara te hoa tahi na te hara taiwhenua, ka taea e te tangata harakore, e mea ana a Ihu, kia kaumatua anō—no te mea kua mutu te marenatanga. Ki te mea kua tutuki te whākaitua o te v. 9, ka taea e te hoa ki te kaumatua anō.
Na, he maha nga patai ka puta ake i tenei wa. Hei tauira:
Ka taea e te tangata te whakarere i te hoa ki te mea he mate te hoa ki te whakapapa—te pornografia, te petipeti, tetahi mea penei?
Ka aha ranei ki te uru atu to hoa ki tetahi whakapapa kare-a-tinana?
Ki te mea he kupu whanui a porneia ka taea te whakamahi ki nga mahi katoa o te whakapapa, ka taea ranei te whakamahi ki nga mea penei?
Ko taku whakautu tenei: pea… ka pea hoki.
Tatou, e hoa, kia whakaae tatou, he ngakau te tangata e whakahaehae ana i nga mea katoa. He kino tatou i te mea e mate ana, ka kumea hoki tatou e te hara ki te whakamatau ki te whakapapa i to tatou hiahia ki te whakarere. Na, kaua tatou e mahi i tena. Kaua tatou e whakawhanui i te rarangi o nga hara e uru ana ki raro i tenei whakamahinga whanui, whakatauira ranei o porneia.
Engari i te wa ano, ko o tatou hoa i roto i te PCA, i muri i te ako whanui, i whakaputaina he pepa tuhituhi e kii ana:
Ki te mea ka pangia e te tangata ki etahi mahi—mate, tikanga, whakapapa tonu ki te whanonga kino—ka taea enei mahi hei whakakapi mo te whakakii i nga tika o te hoa, ka taea hoki te mohio ki te whati i te uniana o te kotahi kikokiko.
E ai ki a ratou, me noho te whakawa ki te hui—o tatou kaumatua—i roto i to ratou whakapanga o nga tikanga Bibilia. Ko te tikanga arataki kia kitea mena ka whati te hara i te hononga o te kotahi kikokiko.
Ka pai, kia mutu tatou i reira. I kii ahau ka taea te whati i te kawenata o te marena i nga huarahi e rua. Ko tetahi huarahi ko porneia—Mataio 19:9 me Mataio 5:32. Ko tetahi huarahi kei roto i te 1 Koriniti 7.
Na, whakawhitia mai ki a au i Mataio 19 ki te 1 Koriniti 7. Ko te 1 Koriniti he reta i tuhituhia e te Apotoro Paora. Titiro ki nga v. 1–9. I roto i aua v., ka korero ano a Paora i te Genesis 1 me 2 mo te manaakitanga o te marena me te hononga o te kotahi kikokiko.
Na, i roto i nga v. 10–16, ka korero a Paora ki nga roopu e rua.
1. Tokorua Karaitiana kua marena ki a raua ()
I roto i nga v. 10–11 ka korero a Paora ki nga tane me nga wahine kua marena ko ratou tokorua Karaitiana:
“Ki te hunga marena, ka hoatu e ahau tenei whakahau (ehara i ahau, engari i te Ariki): Kaua te wahine e motu mai i tana tane…”
Ko te kupu motu he kupu takirua noa mo te repunga.
E ki ana a Paora ki te mea ka motu ia, me noho ia hei takakau, kia kore ranei e whakakotahi ano ki tana tane. A kaua te tane e repunga i tana wahine.
Whakaaetia, kahore a Paora e whakahua ana i te korero whakapapa i homai e Ihu i Matthew 19:9. Kahore ia e hiahia ki te mea—kua rongoatia. Otira ka tapiritia e ia tetahi mea hou:
Ki te mea ka pa te repunga mo tetahi take engari mo te porneia, me noho takakau te tane me te wahine. Ko te utu tena mo te repunga hara. Ko te noho hei takakau ka waiho tuwhera te putanga mo te whakakotahitanga—ko te mea pai tena.
2. He Marena Ranunga (vv. 12–16)
I roto i nga vahi 12–16, ka korero a Paora ki tetahi marena i reira ko tetahi hoa tane, ko tetahi hoa wahine kahore i whakapono.
E ki ana ia ki te mea e pai ana te hoa kahore i whakapono ki te noho tahi me te tangata whakapono, kahore te tangata whakapono e rapu ki te repunga noa i te mea kahore te hoa i whakapono ki a ia. Inaa, e ki ana a Paora, ka taea e te Atua te whakamahi i te hoa whakapono ki te kawe mai i te aroha o te kawenata ki roto i taua whare—ārai pea ka puta ake te whakaoranga.
Otira tirohia te vahi 15:
“Ki te mea ka mahue te tangata kahore i whakapono, waiho atu ia. E kore te tangata whakapono, te wahine ranei e herea i roto i aua ahuatanga. Kua karangatia mai tatou e te Atua ki te noho i roto i te rangimarie.”
E whakaako ana a Paora ki te mea ka mahue koe e to hoa kahore i whakapono, kahore koe e herea ki te noho i roto i taua marena. Ka taea e koe te repunga. Ko te repunga tika tena. A, hei tohu, ka waiho noa koe ki te marena ano, mo te mea kua whati te here o te marena.
Na, ko te mahue o te hoa whakapono e te tangata kahore i whakapono ko te tuarua o nga ahuatanga e whakaaetia ai te repunga. E kore te repunga e hara, ahakoa i hara te take.
Ā, ka hoki, ko te mea, no te mea e whakaaetia ana te whakarere, kāre te tikanga i mea ai ko te mea tika ki te mahi — ā, kāre ko te mea anake ki te mahi. Ka taea e te Atua te whakaora i ngā whanaungatanga kino rawa atu. I ētahi wā, ko tō whakaaro aroha, ko tō wairua whāiaui, ko tō whakapapa ki te pai o te tangata ke ko te mea e kawea mai ai ia, ia rānei ki te ripeneta.
Engari He aha te mea e kiia ana ko te “Whakarere”?
Pērā i te porneia, ka puta ake ētahi atu pātai. Ka taea e “te whakarere” te whakauru atu i ētahi atu mea atu i te wehenga tinana o te whare?
E kii ana te nuinga o ngā kaiwhaka whakaaro Karaitiana, ā, e kii ana hoki.
Ā, ka kii anō te pepa a te PCA, ka taea te whakarere te mahi “na te whakataunga o ngā tikanga kino, me te wehenga atu.”
Engari kia tupato mai ki a tātau: kāre noa i te mea katoa e kore koe e pai ki tō hoa kāne te whakauru. Ko te PCA e kii ana ko te rārangi o ngā hara e rite ana ki te whakarere “kāre e roa.”
I ētahi wā, ka karanga mai te Atua ki a tātau kia noho ki ngā whanaungatanga mamae. Ka whakamahara mai a Pita ki a tātau i roto i te 1 Pita 2, i mate a Karaiti mō tātau, waiho iho nei ki a tātau he tauira. I te wā e kī ana i te himi, kāre ia i whakahoki. I te wā e mamae ana ia, kāre ia i whakatuma. Waiho iho nei ia ki a ia, ki te kaiwhakawa i te tika. I ētahi wā, ko tātau te karanga i roto i te marena uaua.
Engari ko ngā mea pērā i te tūkino tinana, te tinihanga, te inu waipiro, te whakamahi tarukino, te nanakia, te mahi hara, te ngaro, te whanonga auau rānei e whakatuma i a koe, i ō tamariki rānei — ko ēnei he momo whakarere. Ā, ahakoa e kii mai ana tērā hoa kāne he Karaitiana, ki te mahi auau ia i ēnei mahi, ka mahi ia i ētahi wā ki te kore Karaitiana, me whakaū ki a ia.
Ko te mea nui ki konei, me whāiaui ngā kaumatua o te hāhi.
Kāre te Paipera e korero ana ki ngā mea katoa. Kāre ia e whakahua i te mate o te pornografia. Me tango mai i ngā māui o te Paipera, whakamakuku i te inoi, rapu i te aratonga a te Ariki, me te whakatau i te whakatau pai ka taea.
Whakarāpopoto
Nā, he aha tātau i ako ai i tēnei rā?
– Kāre te Atua i whakatū te whakarere; whakaaetia ana e ia, whakamanokai ana e ia, whakahaere ana e ia.
– Ko te whakarereke i te kāinga, ka puta mai i te hara, engari ko te whakarereke i te kāinga, ehara i te mea he hara.
– Ka whakamutua e te whakarereke i te kāinga te kawenata o te marena.
– Ka whakarereke te hoa i te kawenata, nā te moepuku (porneia) i te whakarereke rānei, ka tika te whakarereke.
– Ki te wahi e whakaaetia ai te whakarereke, ka whakaaetia ano hoki te marena hou o te hoa harakore.
E mohio ana ahau he nui o koutou i aia atu ngā pātai. Ka mea ahau: kia kōrero tātau. He uaua te whānui i roto i te karakia kotahi. Ki te hiahia koe ki te tirotiro i ēnei mea, ki te mea rānei kei te pāngia koe e ēnei mea i tēnei wā, kia kōrero tātau.
He hapori tātau e māharahara ana ki tēnei take. E māharahara ana tātau ki a koe, e hiahia ana tātau ki te whakatipu i ngā marena i roto i to tatou hāhi. Na, me homai e ahau etahi kupu whakamutunga – etahi mea hei mahara.
Tuatahi, mahara ki tā ahau i mea atu i mua i tēnei ata: kāore o te marena i tēnei ruma e kore e taea te whakarereke. Me mohio koe ki tēnei. Me haere koe i te ara o to marena, me te ngākai, me te mōhio ki to whakaraerae ki ngā momo hara katoa.
Ki te hiahia koe ki te mea i to marena kia kore e taea te whakarereke, ko te mea tuatahi ka mea ahau ko tēnei: kia mohio koe he kaiwhai a koe i a Ihu. Kia mohio koe noa koe ki a Karaiti, ā, kia whakapau koe ki te hāhi kaha, ora, whakapono-Bible.
Kua rongo pea koe ki ngā tatauranga e mea ana he rite noa te whakarereke i te hāhi ki te ao. Me tohu tēnei. Ko nga rangahau pai ake e whakaatu ana, i te wā e kōrero ana tātau ki ngā tangata e whakapau ana ki a Ihu, e tango ana i to ratou whakapono, e uru ana ki te hāhi o te rohe, ka heke iho te reiti o te whakarereke. He take tērā: ka whakamanahia koe e te Wairua Tapu – nā te whakapono ki a Karaiti, nā te karakia, ā, nā to urunga ki a koe ki o tuakana, tuahine – ki te hinga i ēnei raru.
Tuarua, ki te mea kua marenatia koe—ki te mea ka marenatia koe i te rā—kia whakarongo koe ki enei kupu: me waiho to hoa i raro i a Karaiti hei mea nui atu. Ki te mea ka hiahia koe kia kaha tonu to marenatanga, me waiho koe kia rite ki te haumi ki roto.
Tikina nga po katoa o te rā. Nga tane, nga wahine, tikina atu ki waho tahi. Me noho tahi koe. Me whai rohe koe ki to whanaungatanga. Me whai hua koe i nga rauemi katoa—nga hui katoa, nga pukapuka katoa—e taea ai koe e hei tane, e hei wahine pai atu.
Toru, me hoatu tonu e koe te wa ki a Atua kia mahi ai ia i te merekara. Tonu. Kua kite ahau i nga marenatanga i puta he whakaaro kore nei, ka huri ke atu i te aroha o Atua. Me waiho te whakarere hei whakamutunga whakamutunga. I mua i to whakaae, mahia nga mea katoa e taea e koe. Tautuhia nga mea i kawea koe ki tenei wahi. Ripeneta hohonu o nga hara i hara koe. Inoi tahi, inoi ki a Atua kia hoatu ki a koe te wairua o te murunga me te aroha whakaora. Murunga mai kia rite ki ta te Ariki murunga. Tonoa to hoa kia inoi, kia nohopuku mo koe. Haere ki te kaunsela ngaio.
Ko tetahi atu mea: kia uru mai nga kaumatua. Ki te mea e raruraru ana koe ki to wahi i to marenatanga, haere korero ki tetahi o nga kaikauhau. Kia whakahau nga kaumatua i a koe. Ki te mea ka hiahiatia te whakarere—ka hiahiatia e etahi o koutou te whakarere—na ko tenei e mea ana koe: okioki i te aroha o Karaiti. Okioki i tona aroha, haere tonu. Tīmata ki te hanga ano i to ora i roto i a ia. Kia mohio koe e noho ana tatou i te ao hinga, i etahi wa nga mea e kore e pai ake. Uiui ki te rangi. Uiui ki te whenua hou, i reira nga mea e pai ake.
Mahana ake i tenei ra i mea ahau, i whakarere a Atua i a Iharaira. I whakarere a Atua ia. Otira, kia rongo koe i ta ia kupu i roto i a Hohea 2:
Na reira, ko ahau nei, ka whakawai atu i a ia; ka arahi atu i a ia ki te koraha, ka korero ngawari atu ki a ia… Ka whakaaetia koe e ahau ki a au ake ake; ka whakaaetia koe e ahau i te tika, i te whakawa, i te aroha, i te atawhai… Ko koe to iwi, a ka mea ratou, "Ko koe to Atua."
Na Iesu, na te mate o Iesu i runga i te ripeka, ka mohio koe me ahau ka mohio ko te whakarereko te kupu whakamutunga.
Tatou inoi tahi:
E te Ariki Iesu, kia mihi koe mo te whakaako mai ki a matou mo te whakarere, mo te marena, mo te marena ano. Kia mihi koe mo te whakatū o te marena. Kia mihi koe, e te Matua, i hanga koe te marena mo te hari me te oranga o te tangata.
E te Ariki, inoi matou mo tetahi ki tetahi i konei. E whakaae matou kahore o matou tangata e kore e taea te pangia. Kahore o matou tangata e tu tika ana ki runga ki te waewae. Ko matou katoa he tangata hara. Ko matou katoa e whakaraerae ana ki te hinga.
A, ka kite koe, e te hahi, ka kite matou i te mamae o te whakarere. Ka kite matou i nga tamariki o te whakarere i roto i to matou hahi—ko nga tangata i tipu ake kahore he papa, he whaea ranei, i roto ranei i te whānau pakaru.
E te Ariki Iesu, kia mihi koe ka taea e koe te whakapikoa i nga wahi o to matou raruraru. Kia mihi koe ka taea e koe te tango i te marena i te mamae ka ora mai ano. Kia mihi koe ka taea e koe te tango i nga tangata kua whakarere ka ora mai, ka awhina i a ratou kia kite i roto i a koe te aroha nui atu i o matou raruraru, i o matou hara, i o matou wero.
E te Ariki, ko koe hei tane ki a matou i tenei ra. Ko koe hei tane mo tenei wahine, mo te Hahi.
Na to ingoa o Iesu i tono ai. Amene.
I uru mai te Rev. Mike Osborne ki te kaimahi o RTS Orlando i te Maehe, 2019, hei Dean o nga Ākonga hou. Ka mahi tahi ia hei Kaiwhakahaere mo te Whakaako Ārai me te Whakanoho, ka tauturu, ka tohutohu i nga ākonga MDiv i a ratou e whakarite ana mo te mahi kaha ki te karakia. I tua atu, ka kitea a Mike i roto i te akomanga, ka whakaako i nga akoranga whaiaro me nga akoranga tohutohu.
Ko tenei tuhinga i ahu mai i te kupu whakarite o te karakia a Rev. Osborne. Kua tohutohutia e Copilot, me te kaimahi tohunga o Third Millennium Ministries.
