Vol. 28 ·No. 42 · October 18, 2026
Ushindane Uyu Ukuri
Ibyandikwa 32:22-32
Iriburaniwe
Soma mu Modi ya Mwandishi
Soma iki kiguzo nka magazini — ikasi, urupapuro rw'umwandishi, n'ipapuro zikozwe mu masomo kuri buri kigendanwa.
Ingoramo Y'Ubuzima Bw'Itorero
Genesis 32:22-32
Nk'Umwandikazi David Felker
Turahinduke hamwe mu Bibiriya byacu ku Genesis 32; Genesis 32. Ibi ni ku page 27 mu Bibiriya by'ecyami iri imbere yacu. Na mbere ya kudukumbura, igihe twitegere. Ubuzima bwange buhindutse bw'ite ku gihe umeze wange yananjisha, n'uyu munyaka film ye, film inyerekeza ku isanduku, Hoosiers. Na iri ni film ye ku itorero ya basketball ya shule ya sekondari ya Indiana, Hickory Huskers. Na ndagushimisha film ye. Ku gihe cy'umwana, ndakunda film ye, kuko yari ifitanye na underdog, David na Goliath, umutemo. Na ndakunda film ye, kuko yari ifitanye na nguvu z'itireri ku umuntu. Na ndakunda film ye, kuko yari ifitanye na soundtrack iteye. Lakini uko ndakure, ndakunda film ye. Na iri ni kuko ibaza na ibasabaza imbeho z'umutima z'ibitekerezo byinshi, ku kubaho kwa mizigo, ku rukundo, ku kunywa, ku ubucuti.
Hari ibintu byinshi byiza bigaragazwa muri yo, ariko ni filime yerekana umutoni. Umutoni ni ngari? Kuko hari icyo gihugu gito cya Indiana, timu ya basketball, yuzuye ub pride n’yuzuye abantu. Na we uri kubaza, “Ni ngari bishobora kuba? Ni ukubili kwabo ni ngari? Ni kure bishobora kugenda? Bishobora kuzicisha ku kuba na bakeye?” Na hari uyu koco mushya, Koco Norman Dale, anasohoka na bakizi z’ingiro, ariko yahawe amahirwe ya kabiri. Na we uri gutekerez, “Bishobora kumu baduka? Bishobora kuba atari we? Bishobora hejuru y’ingiro zake?” Na hari umusayi w’icyo gihugu, Shooter, Koco Dale afitanye igishoro kinyago. Na birumena ko no kubabaje kwake, abimuha kuba umkoba we na we mu nzi. Na we uri kubaza, “Bishobora Shooter akavuka? Bishobora kuba mwiza? Bishobora kuba akabaye? Bishobora kuba uyu papa mwiza na mwiza w’umwana we?” Na muri filime yose, uri kudasiga kubona ibi bintu. Uri kudasiga kubona umutoni. Ariko iyi timu y’ub pride, na Koco w’ingiro, na umusayi w’icyo gihugu bose baramenyeke. Na bose baracitswa. Na bose barajya inyuma mu ndzira zitandukanye. Ariko filime igaragaza; filime igaragaza inkuru nziza y’umutoni. Ninyago Hoosiers kuko inkindura umutima wanjye ko umutoni ni ngari.
Ningo Umutoni Ngari?
Niba wabonye filime hiyo au la, ibi byose biganisha nacyo kuko umuntu wese agira umutima uko, ni ukuti “Nshobora guhinduka? Ni ngombwa kwihindura?” Umuntu wese akubana nayo. Ni umutima ubaza umuntu wenyine cyane, uwo mubaza cyane undi muntu akaba aho mu buzima bwawe. “Niba barahinduka?” Mubaho umuntu wamwe wubahiriza cyane, akaba ahenze guhinduka, nawe ubaza “Niba wahinduka?” Iki nicyo kintu kimwe cyane gishimisha abantu bose. “Nshobora guhinduka. Nshobora kuba uwundi muntu. Ntabwo nshobora kuguma nkawe.” Kandi uzi, wabitekerezaga kandi byabaye ngombwa kwihindura. Nka mubaho abantu bakwibuka, abakuru bakwibuka, abana bakwibuka, ni ngombwa kwihindura. Niba wabona, byabaye byiza kwihindura. Nka mubaho umuntu ashaka guhindura abandi. Nka mubaho abantu bashaka guhindura iskweli yabo. Niba wabona, ni ngombwa kwihindura. Iki kintu ni kimwe mu bintu biganisha abantu.
Nyakubahwa, uko ukura, ndugume, uko ukura, na Kristo, ugasanga wiyeguye. Ushobora kwiyeguye wenyine, na ushobora kwiyeguye n'imyizerere mibi, na makasa, na ibisazi bijya ku mutima. Icyo ukora n'iyo mutokewe? Aho ni ukibazo. Ushaka rwose guhinduka. Ushaka guhinduka, ariko ntiwizi uko bikorerwa mu buryo bugaragara na burambye. Yakobo 32 ni ibumbo bumwe na bwanjye bwo mu Bibiriya. Ni inkuru y'umuntu uhangayikishijwe ni we wenyine, ari we wenyine, kandi afite akamizi. Ni inkuru y'umuntu uhangayikishijwe ni we wenyine, kandi afite akamizi, kandi ari mu mbarwa z'umuryango we. Aho ni ukuzenguruka kwa nyuma, aho Yakobo yihangayikisha na Nyamana. Aho ni mbarwa z'umuryango we, kandi aho Yakobo ahinduka. Koko, nturehe ingarayi ku Jambo ry'Nyamana. Tusanze tubaye imbere y'uwe mu gusenga. Tusanze duseng.
Data, dutugukesha, kuko uri w'abasodzi. Dutugukesha, kuko uri imbaraga mu butaberi. Turasaba, utubabare imyizere yacu ya le, kuko dutari hano ku cyumviro cya Sabato. Data, ntushoboze kutubabare kwizera kwacu, kuko uri hano? Kandi ntushoboze kuvugana, Roho Muka Nyamana, ntushoboze kuvugana natwe, Roho na Roho? Kandi turasaba mu izina rya Yezu, amen.
Yakobo 32, tubanira mu icya 22. Iri ni Jambo ry'Nyamana:
Iyo usiku uwo yariye uhamutse, akabura abwagizi bwe babiri, abahantu bwe babiri, n'abana bwe bane, akabajyana ku ruhando rw'umugezi wa Jabboki. Akabafata, akabatumura banyure umugezi, n'ibintu byose akabizi. Iyo Yakobo asigaye wenyine. Umuntu akamurwana, akamurwana kugeza ahasafuruka. Umuntu wabona ko atabasha kumugulira, akabata guso akabatumbuza, Yakobo akabata hanze mu gihuha akamurwana. Uyo muntu akamubwira, "Ndekure, kuko iminsi y'umunsi yariye." Yakobo akamubwira, "Ntabikure kugeza ubuzambe." Akamubwira, "N'izo zita?" Akamubwira, "Yakobo." Akamubwira, "Izo zitwa Yakobo, se Israel, kuko waburaniye nawe, n'uw'abantu, wabasha." Yakobo akamubwira, "Ndekusabe, nanjye izina lyawe." Akamubwira, "Kuki usabuje izina lyawe?" Iyo akamubwira. Yakobo akabita izina ry'aho Peniyeli, akavuga, "Kuko numenewewe nawe mu maso, n'ubuzima bw'uwe buhimbazwe." Iyo masohe akamurira, akamushira Penueli, akapfugama kubwa giso. Iyo abantu ba Israyeli, bakakora kugeza n'ubu, ntibarya umutobe w'iguru, uwo uri ku giso, kuko akabata giso Yakobo ku mutobe w'iguru.
Iyi ni Ijambo ry'Imana.
Hano ni ibyo nishaka kutubwira uyu matinuko, tutareba uyu mururwa w'umugabje – Yakobo akava hanze avugurwa. Yakobo avugurwa. Yakobo ashyashya. Kuko waburaniye vyawe. Kuko waburaniye vyawe. Kuko waburaniye umutima. Yakobo afata umururwa mushya. Imana ikamushora. Imana ikamushora. Iyo vugurwa. Yakobo avugurwa kugeza ku mutima. Iyo migendeshere n'imyitwarire y'umutima yiwe yavugurwa. Iyo avugurwa umutima. Yakobo afatwa, akapfugama kubwa giso.
Umururwa Mushya
Nuko ke, kintu cya mbere tubona – intambara nshya. Bitekereze ni ukubura; Yakobo ari mu buto. Mwasho muri ukwezi, ashobora kubona amafyotsi mu kure uko umuryango we watanyaguza umugezi. Mubona aho ni ukuri 23, yatumye ibintu vyose vyari vyaye ku ngendo. Ratshumi ariko aho, umugore wari mukunda. Na Lea, umugore we w'abataye. Abana be, abagarajiwe, inyamaswa zye – vyose vyari vyaye yabitumye, vyose usibye yeye. Ukuri 24 tubwira ko Yakobo yari weke mu buto. Muri ukwibuka yari yasize ungabo Laban kandi ari ku nzira y'ingo. Umubyeyi asubira! Muri ubwo buhe, muby'ukuri, Yakobo, umubyeyi mu nkuru ya Yesu, hari ibintu byinshi, byinshi biganisana mu nkuru y'Yakobo mu I Genesis 32 na 33. Nuko asubira ingo. Haba kwiziribana. Haba kwiziribana na bratse wari amutseguye, Esau. Yakobo yantse amafaranga ya Esau, urusoke rw'uwe, wendeke, na Esau yari aseme ko akamwica Yakobo. Icyo gihe, Yakobo yari ashatanye kabiri, yabya se w'abana bane na cumi. Yari ameze umugume na umuntu w'umusarala, lakini yari atavugishije ukubabaza kw'ikinyago cyawe na sasa liragutana Yakobo. Yakobo yatumye ijambo kwa Esau, ukuri 3, ko ari ku nzira y'ingo. Tuvugwa aho ni ukuri 6 ko abagarajiwe ba Yakobo, basa, bati, "Esau araza kukutanyaguza na hari abantu 400 na we." Nuko se, ukuri 7, Yakobo ari afashwe; ari ahubuka.
Ukwiziribana cyangwa Kwicisha?
Nyuma gato twabona akora ikintu ambatiriye kinyamaza. Mu misozi 9 na 11, Yakobo asenga isenga ryawe gakaye. Asenga isenga ryawe gakaye. Ni isenga ryawe rirenze mu gitabo cya Genesis. Kandi anatupa ibimenyetso by'ingenzi ko aheruka kw'amahoro. Nyuma y'icyo, atuma impa ku Esau, impa nyuma y'impa, mu vagues, asaba agatutumire k'umutima w'umugabo we. Kuko ikibazo k'ukiguzi ni, "Esau azaje mu mahoro agasabana? Cyangwa Esau azaje mu ntambara akamurenga?" Ni ubucuruzi bw'kurenga ubuzima, kandi – gusabana cyangwa kumurenga? Aho ni Yakobo. Yakobo yuko wenyine, mu umwijima. Ari kumutima w'igipande n'ikindi kigipande. Aheruka ni Laban. Ntashobora kureza mu buzima bw'akavya. Kandi Bungu yavuze mu gikundi 31 isomo 3 k'ubusubizo. Ntashobora kureza. Kandi imbere y'Esau ni 400 bantu. Kandi Yakobo yuko mu kibazo ambatiriye, ntiyi kuki akora. Bukeye ni uwo munsi w'ikibazo, uwo munsi mukuru w'ubuzima bwe. Ari kumutima w'ukufa. Iki ni usiku mwijima w'umutima w'Yakobo. Ntiyi uburyohe; ntiyi ubuplanu. Ntiyi iby'ubusambazamu; ntiyi ubuhati. Yashizeho ibintu by'ubukorikori; ari kumutima w'ubuzima bwe kandi ni aho, ni aho, aho umuntu amabanga yaje kumuhuriza mu isano rikuru kandi amurwanya kugeza aho kw'umutima.
Kurwanya Bungu
Hakuna utangiriwe, umuntu uyu muntu wa kitambo. Ajeje kuva ahandi, ajeje kwa Yakobo, akamurwanya. Akamurwanya Yakobo. Huyu ni umwindo Rembrandt yagishora. Huyu ni umuhande w'ubuzima bwa Yakobo. Iri rurwano rwa mbere-rwa-ijoro kubuzima bwe. Na ni bimenyetse mu bindi by'inkuru yacu, ahandi 28 na 30 cyane cyane, na mu magambo madufuje ahandi Hosea 12, ibyo si umuntu uwo wese. Ibyo ni itaragura ry'Imana y'Ibura. Umwana w'Imana, Yesu Kristo, wari umfubiye Yakobo, akamfata. Na hutu hatubera umwindo amwe atashobora kugucapwa. Yakobo kurwana na Imana ni umwindo w'ubuzima bwa Yakobo bwose. Ubuzima bwa Yakobo bwari Imana igupambana na Yakobo. Na hano, ni bimenyetse Yakobo ari mu rurwano na Imana.
Nimwe na nimwe, nitekereza inkuru ya Robert Robinson. Yari yuriye karekezi i Londres, yateguraga ku rwanya. Iyo ahandi, umukobwa muto wari umyete umutabo muto w'ibisenge, w'ibihimbano, n'ibisengwa. Na Robinson ntiyemeye kuvugana, baka rwanya mu bucece amabaru. Iyo umukobwa muto yavugaga bucece. Akamutobera umutabo ku ruhande, akamwiba, "Ugomba gusoma ibi. Ibi bihimbano ni by'umwami." Robinson afungura umutabo, asoma ibi, "Njeje, fount ya by'umwami, ngabire umutima w'umwami ugisenge." Umusozi w'umusozi we ujena. Umukobwa muto akabona impinduka y'umutagatifu we, akamwiba, "Mfite, uzi ibi bihimbano?" Akamwiba, "Mfite, ndize ibi bihimbano amabaru makumyabiri na gatano, na njye nagushobora kuhipa amabaru igihumbi kuhipa ibyo ndamva nzi."
Mwaramutse, bisa kuba uko uri hano nimugoroba, kandi nk'urubyiruko Robinson, hashize igihe kirekire. Hashize igihe kirekire, wari wewe na Mungu. Hashize igihe kirekire. Kandi uri umeze cyane, ushobora kuba umeze cyane, kandi umaze gutekerezaho, “Nimbyaheze? Nimbyaheze? Nimbyaheze kure cyane ati Mungu? Nimbyaheze mu kizenga kino? Kandi ibyo twakorera – ibyo kuvugisha, ibyo kuririmba, n'iby'ikusinzira, ibintu byose by'ishengera. Kandi ni ngombwa, kandi ni ishema, kandi ni gukonjesha.” Ubyaheza na byo? Ushobora, eka, Mungu yahindukira mu gice. Ushobora Mungu akorere ukuri kwawe, nk' uko akorereye Yakobo. Kandi ushobora. Ushobora kurwana na Mungu uyu munsi. Hari urugamba mu gice cyawe, kandi ureba ibi bibazo, “Niba? Niba Mungu? Niba wahinduye ibi mu buzima bwange? Niba wahinduye ibi kubaho? Ibi ni ngombwa. Niba wahinduye ibi? Niba ushobora kuzibuka? Ubuzima bwa mbere butashobora kuba ku ngoma yange.” Uri mu rugamba na Mungu. Urana na Mungu. Iyi ngingo ishobora kutuha ishusho yawe ku gice cyawe, ku gice cyawe. Iki gihe, n' Iki gihe.
Yakobo arakiwa na Mungu, kandi ni uko Mungu akorera. Tushobora kwandikirwa ku ndirimbo. Nk' uko Tim Keller avugisha, "Mungu akenshi agomba kuturwana mu buzima bwacu." Ushobora kwihindura? Mungu akenshi agomba kuturwana mu buzima bwacu, aho kunduha mu buzima bwacu. Mu rukundo, agomba kuturwana, kandi mu rukundo, yaburana Yakobo. Mungu yarakundaga Yakobo. Mungu yarakundaga Yakobo. Ntawe yari ashobora kumutsena ku biganza bya Mungu. Kandi ni uko Mungu yaramukundaga, yaburana mu buzima bwacu. Iyo ni ngombwa ya mbere tubona.
Umugambi Mutoya
Icyo dushakirabo ni uko iyi ntambara ikomeza kuwa umutivugo wa Yakobo. Ubu, mugihe cya iyi ntambara, Imana, mu bwiza bwayo, yagumye gukora ikintu kuri Yakobo nk'uko uyise byakora mugihe ywanana n'umuhungu we, kuko hari iyi ntambara hagati ya Yakobo na Imana. Uyu ni uku ntambara ikomeza, ikomeza, Imana yagumye gukora ikintu. Yagumye kurambura, agatambuza, akanyanyagura umutwe w'ikinamico cya Yakobo mu rwego 25. Ni kimwe mu bice by'umubiri w'umuntu bikomeye cyane, Yakobo yagizwa umwotani huko. Yakobo yagizwa umwotani mu gikomeye cye. Imana yamenya Yakobo mu gikomeye cye.
Kumenya Icyo Kikomeye
Nicyo kintu gikwiye kuba icyo kintu kuri we? Icyo gikomeye cye. Nicyo kintu gikwiye kuba icyo kintu kuri we? Icyo kintu cyawe cy'ukuri kigutera imbaraga; icyo kintu cyawe cy'ukuri kigutera imbaraga z'ukuri; icyo kintu cyawe cy'ukuri kigutera imbaraga z'ukuri, kigutera ukuri wumvise nti: "Nicyo kintu gikwiye kuba icyo kintu kuri we?" Yakobo yagizwa umwotani huko. Yagizwa umwotani mu gikomeye cye, kuko Imana yagumye gukora ku mutima we. Sinclair Ferguson, mu ijambo liheze ku by'iyi nkuru, aravuga ati: "Urebye? Urebye? Urebye ko Imana igamije ku mutima wa Yakobo, urebye ko Imana ishaka ku mutima wa Yakobo, Imana igamije gukanyanya umutwe w'ikinamico cya Yakobo? Urebye ko Imana igamije ku mutima wa Yakobo, Imana igamije gukanyanya umutwe w'ikinamico cya Yakobo?" Wariye kurohoka igihe Imana yamenya umuryango w'umubiri wako? Wariye kurohoka igihe Imana yamenya umuryango w'umubiri wako cyangwa ibyo wariye kurohoka? Ibi bikwiye kuba kimwe mu by'ingenzi byawe kumsika – uko kuko Ferguson aravuga, uko kuko Ferguson aravuga, ni uko umutima wawe, uko kuko Ferguson aravuga, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe, ni uko umutima wawe,
Ndetse, ni ukumuviriza; ni ukumuviriza. Kuko aherezo, na bwa mbere, Yakobo yahinduye. Yavukiye mu gihe akomeye, sense ye ya kompetansiyo yavukiye, ub pride bwe bucecekeje. Ntabwo ashobora gukora ibi bintu. Ntabwo ashobora guhindura iyi ntambara. Yahawe isuka kuzirako atazongera kugira amatsiko. Dusehene, twese dushataka guhinduka, twese dushataka guhinduka, ariko hakuweho wese ushaka kuvukira. Twese dushataka kubashishwa. Yakobo aravuga hano, “Nshipambe.” Twese dushataka iyo bereshi. Twese dushataka kubashishwa. Ariko hakuweho wese ushaka kunyemerera. Yakobo aravuga hano, “Ndiririra, ntambe nkawe kunyomerera.” Kuko ukuri kugarukira, nyuma y’ayo mavukiro, ahandikwa 26, Imana iravuga kuri Yakobo, “Ugomba kunyemerera mbere y’uko umunsi utangira.” Imana iravuga, “Niwabonera icyubahiro, niwabonera icyubahiro, ntuzongera kubaho.” Iyo ni ukuri. Yakobo aravuga, “Ndiririra, ntambe nkawe kunyomerera.”
Icyo Sasa
Ndetse, iyo ntambara yatangiriye, Yakobo yahavukiye, Yakobo yahinguwe, ni ukuri? Ni ukuri? Yakobo yari ahamagaye? Ni ukuri? Yakobo yari ahamagaye? Yakobo yari ahamagaye? Yakobo yari ahamagaye? Iyo Yakobo yahinguwe, yari akiraba Yakobo wese. Yakobo yari akiraba Yakobo wese. Abatabishyikiriza bose bavuga ibi, Yakobo yahinduye, Yakobo yamenye ko ibi ni Imana, ni ahandikwa 25 Yakobo aravuga, "Ndiririra, Imana, ntambe nkawe." Dusehene, ni ukuri kwa k’ubavu, ni ukuri kwa k’ubavu.
Derek Kidner, katika maoni yake maarufu juu ya Mwanzo, anasema, kwamba "Mungu alipogusa tundu la mguu wa Yakobo ilikuwa ni kushindwa na ushindi yote yamefungwa pamoja." Kwamba Mungu alipogusa tundu la mguu wa Yakobo, ilikuwa ni kushindwa na ushindi. Ilikuwa ni kushindwa na ushindi kwa sababu msimamo wa Yakobo kwa ulemavu, msimamo wake kwa mateso yasiyo ya kawaida ambayo Mungu alileta katika maisha yake, ilikuwa ni kushindwa kunakoleta ushindi; kwa sababu ndani yake, Yakobo anamshikilia Mungu. Katika kushindwa huku, Yakobo anamshikilia Mungu.
Unaona, kauli ya Yakobo maisha yake yote ilikuwa maneno haya – “Sikiruhusu uende mpaka ukanibariki.” Tamaa yake, msukumo wake wa baraka ulikuwa mada ya maisha yake. Na unaona, maneno ni hayo hayo lakini maana yake ni tofauti kabisa. “Sikiruhusu uende mpaka ukanibariki.” Unajua maneno haya? “Mungu, usiende. Usiondoke.” Unapata njaa na kiu ya Mungu. Unamtaka Mungu zaidi. Hivyo ndivyo kinachotokea kwa Yakobo hapa.
Uzi ninabwire ku mwana wangu, Marshall, rimwe na rimwe ndaba mu gihe cy'kwiga. Marshall afite imyaka itatu na'igice, ari mu gihe cy'ishimwe, kandi akenshi ninategereza kujya ku kazi mu gitondo cyangwa ninagaruka ku gisheri nimugoroba, duhana ibintu bimwe na bimwe twabirira byinshi, Marshall asubirira ayo mama, akata, asema, “Dad, yaye ni wifuje, yaye ni mama wawe. Yaye ni wifuje, ni mama wawe!” Kandi uzi, ibi ni bimwe mu byintu umubyeyi akenshi agomba kubishishikariza! Kandi ninamureba Marshall ninamutumaho ku giti cyangwa ku coko cyangwa ku butaka ninamurwanya ninamuseka, nsema, “Mugabo, ugomba kubimenya – yaye ni wifuje, ni mama wawe!” Kandi dutsekeje, dutsekeje, dutsekeje kurenza kenshi. Kandi akenshi birangira mu buryo budasanzwe. Marshall akenshi – duhana irengero na irengero, na irengero, Marshall asema, “Dad, ushobora gukuraho aho guso.” Asema, “Dad, ushobora gukuraho aho guso.” Kandi natangaje kuto umva icyo yavugaga. Kandi tubirira ninategereza kujya ku kazi mu gitondo cyangwa ninagaruka ku gisheri nimugoroba. Kandi Marshall avuga ibi, avuga, “Dad, ndagutaka utajye. Ndagutaka usige. Ndagutaka utagende. Dad, ndagutaka ube hano.”
Uzi ijambo ryawe? “Imana, ntandokere. Imana, ndaguhanure.” Uzi, bisa kuba uri hano asabaha, ushaka guhinduka, ushaka kuba uwundi, ushaka kuba umuntu mushya. Urumva urambayewe nawe ubwawe. Urambayewe n’umutima wawe. Urambayewe n’icyahe. Urambayewe n’ibikorwa byawe bikwiye Imana. Ushaka kwakazwa n’Imana. Ushaka Imana ikube igikingi. Ushaka Imana itakureke. Ushaka Imana itagushira. Uzi icyo kirishaka kutagira, “Ntandokere, Imana. Ntabishaka ibyo amatongo y’ibishanga afatiriza. Ntabishaka kunyonga amafaranga ku byo si kuonka. Ntabishaka gukora ku byo si kuzuza. Ntandokere. Npampe Yesu. N’ukwezi nzimuka, npampe Yesu.” Na ureba, ibi jambo by’vuga ry’ama 26, tumanya ibyo guhinduka kwabaye. Uyu ni Yakobo uwundi. Ni umuntu uhindutse. Yaje guhura na Imana itoragurika, na none uramutse akengeza.
Umuntu Mushya
Noneho, reba ubukambio buba mu masomo 27-29. Imana iravuga mu somo 27, "Nini izina lako?" Kandi kubantu ba kale, izina ryari rifunze kamere ya wabirikumwe. "Nini izina lako?" Aravuga, "Uri nde?" Umuntu umwe wavuze, "Kuzivuga izina ni ukwikubiza." "Uri nde?" Kandi Yakobo, uzi, aravuga ibintu byinshi – "Umuntu ukubita ivi; umukanganyagi; umudanganya." Kandi umwaka urashira, umuprofeti Yeremiya yandika ibisobanuro byamafoto ku mutima wumuntu, aravuga, hili ni Yeremiya 17 somo 9, "Umutima ni ugukanganya kuzima kwose, kandi ni ugusinda cyane." Iri jambo ryavugwa "ugukanganya," ni izina rya Yakobo. "Umutima ni Yakobo, kandi ni ugusinda cyane." Kandi izina liwe ni ukivugwa kwisomo. Aravuga mu somo 27, hili ni ukivugwa kwisomo, "Yakobo." Kandi imihishanyo wabona mu somo 28, imihishanyo ayo ahakira ni izina gishya; ni ubuhemu bwamashya, amateka mashya. Somo 28, "Izina lako ntali Yakobo, lakini Israeli, kuko wamanitse na Imana n'abantu, kandi wababariye." Iri jambo ri ryiza. "Ibintu byose ku ijambo lako, Yakobo, ni ibyo ntali wewe. Ubuhemu bwawe, Yakobo, butari mu bwikumbura; butari mu byawe. Wewe ntali ihana lako. Wewe ntali ijambo lako. Lakini ubuhemu bwawe, Israeli, ni mu kurambirana kwa Imana." Imana iramanitsa. Imana iramanitsa. Imana irabarira. Kandi wabona, hili ni Yakobo kandi hili ni twe, twabakristu, ubuhemu bwamashya bw'ubugingo kandi ubuhemu bwamashya bw'ubugabo. Yakobo ni umuntu uhindutse mu kintu kose.
Imyego Mishya
Kandi ahatiriye, Yakobo ahatiye imyego. Ntabwo ndavuga, ibindi ni Yakobo agasonga mu somo 31. "Izu riheze ku ijambo, agasonga Penweli, akasonga ku gikunja."
Abakazi benshi bamamenya ibi, lakini nibyo myaka ine umurwa wange yahanuzwa na kansa y'ovari. Na muri uyu mudugudu muto hashize umwami mwinshi. Umurwa wange atuye i Starkville na we akavurwa hano i Jackson na yaba aha nawe igihe cy'umwaka wose. Kandi uwo aho twaba na bakobwa babiri n'umurwa wange mu mudugudu wacu kubera chemo, inzu yacu iba nk'umutumba muri ayo wiki. Na hari ingi z'umunsi umurwa wange akaba ari mwiza, lakini hari ingi z'umunsi umurwa wange, aba yageze ku mupaka w'umutekano we. Na kimwe mu kintu umurwa wange yavugiye kenshi ni uko yize ku cyambe cy'Imana kubera umutoni wange ku bw'umurwa wange. Na uwo, avuga, uko ku munsi w'ukyau, uwo, “Nimukobwa, nambaye umwambarwa mwe, umitsi wange ukozwe.” Kuko, “Nimfunzi! Tufite ibyiringanisho. Tufite gahunda. Tufite ubuzima imbere yacu.” Kuko, “Yego, yanvunda.” Lakini mu gisirikare n'ikibuga hasi na bamwe ku masaha nyuma ya chemo na n'umunsi wose niba mu gisirikare, kuko yamenye ibyo, yamenye uko yanvunda, lakini ibyo bikanyesha ku mupaka, “Yego, yanvunda.” Na yavuze muri ibyo, yize ku cyambe cy'Imana, ibyo byatumye kansa iba nziza ku bw'umurwa wange. Yamenye, lakini byatumye ku mupaka, “Ibi si ku byo ndeza ku meza. Ibi ni ku byo Imana yaje ku meza kuri njye muri Yesu.”
Urimo limping? Uzi, umwandikazi umwe aravuga ati, “Wiringira abakwiye kuba ibishyikirwa, kandi wiringira n'abakwiye kuba umweshwa.” Urimo limping? Urazitwa? Uremewe? Iyo ni imyifatire y'ubuzima bw'umukristo – abagabo n'abagore bohererejwe n'umwaka w'Imana mu buzima bwabo, kandi bakababajwa ku 'ntoki z'Imana, bakababajwa n'ukumenya umutereke wabo, n'ukubatsikirana na Yesu. Kandi ni ibihehehe? Iyo uri hano, n'ibitambo by'akabaye, n'ihishura ry'akabaye lirinzagaho, uzi umuzirayo ati, Psalm 46 Uzi uko uwo murirayo uba? “Imana ya Yakobo, Imana ya Yakobo ni ukimbunga kwacu.” Imana ya Yakobo ni ukimbunga kwacu. Kandi iyo ashobora kuba ukimbunga kwa Yakobo, ashobora kuba ukimbunga kwacu. Amen, ibi ni Ijambo ry'Imana. Duhageze imbere y'ayo mu gusenga.
Imana yacu ya hejuru, dusabira ngo uturaduke n'ubutumwa bwiza bwawe, ngo utudute mu kinunga cy'ukutwana kwacu, kandi ngo tuduhe kumenya ko impinduka ishoboka ku bw'ingrat'yawe. Kandi dusaba ibi mu izina rya Yesu, amen.