<link rel="stylesheet" href="https://cdn.plyr.io/3.7.8/plyr.css" />

Vol. 28 ·No. 39 · September 20, 2026

He taimi ʻe ʻike ai koe

Salamo 32

Fouʻanga

Tāngeʻe ʻi he Reader Mode

Liliʻi ʻa e akó ni ʻi he ʻaonga ʻo e magazini — ʻakau, ʻaonga ʻo e tokotaha, mo e ngaahi ʻakau ʻoku fakahoko ʻi he meʻangaʻapui.

Tāngeʻe

Ko e taimi eni ʻoe ʻe ʻike ʻia koe

Salamo 32

Naʻe fakavae ʻe Jeff Jordan

Kaike ʻi heʻo maʻaʻi he lotu, naʻe fiafia au ke leaʻia pe ko e ʻono ʻo e ʻene ʻo e Atua mo kimoutolu ʻa e vela. Ko kimoutolu ʻe toko ʻo e siasi ni, pea ko Wiley naʻe pehē, ko au ʻe RUF campus minister ʻi he kolisi ʻo Mississippi. Ko mau ʻe ʻitaʻa ki he ʻalo ʻo e ʻofa mo e fakaʻalo, mo e ʻofaʻanga, mo e ngaahi ʻaʻe ʻo e ʻe ʻofaʻanga kimoutolu ʻe toko ʻo e famili, pea mo e ngaahi ʻaʻe ʻo e ʻe ʻongaʻi kimoutolu ʻi he ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ngaahi akonga. Naʻe fiafia au ki he ʻaʻu. Naʻe ʻaʻu ʻe heʻo 11 tau, ʻo e 5 ʻo e tau ʻi he Mississippi ʻi he kolisi ʻo Mississippi. Pea ko e ʻono ʻo e ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ngaahi akonga ʻi he ʻeno. Ko e ʻaʻe ʻo e Spring Break ʻi he vela, ka naʻe fiafia au ke ʻaʻongaʻi ʻe ʻe ʻofaʻanga ʻo e RUF ʻi he MC mo e RUF ʻi he ʻaʻe. Ko e siasi ni ʻe ʻike ʻia ʻe he ʻofaʻanga mo e ʻongaʻi ʻo e RUF campus ministries ʻi he ʻaʻe. Ko kimoutolu ʻe ʻaʻe ʻo e ngaahi campus ministers ʻi he ʻeno, ko e ngaahi ʻaʻe ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e siasi ni, pea naʻe ʻaʻongaʻi au ke ʻaʻongaʻi ʻe ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi. ʻI heʻo, naʻe ʻaʻongaʻi au ke ʻaʻongaʻi ʻe ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi. Ko e ʻaʻe ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi.

Ko mau ʻe akoʻia Salamo 32, ka naʻe fiafia au ke ʻaʻongaʻi ʻe ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi. Naʻe ʻaʻongaʻi ʻe ʻe ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi ʻo e ʻaʻongaʻi.

Tamai, ke tau toe ʻuli atu kiate koe ʻe, ʻo tau toe ʻuli atu kiate koe ʻi he lau ʻo koe. Koe ʻe ʻi ai koe, ko e ʻakau lahi mo e ʻofaʻanga, ʻo ne ʻomi ʻe he ngaahi tokoni mo e ʻofa taʻe ngata ki he ngaahi tokoni ʻo koe mo e ngaahi fekau ʻo koe. Pea ʻe maʻu ʻe kami, ʻo hangē ʻo e ʻui ʻo e tangata ʻo Daniel ʻi he ngaahi ʻuluaki ʻe toko tolu, ʻe maʻu ʻe kami, ʻe ʻi ai kami ʻe haʻasi, ʻe ʻi ai kami ʻe fai ʻe heʻo, ʻe ʻi ai kami ʻe fai ʻe he vave, pea ʻe ʻi ai kami ʻe ʻasi ʻe he ngaahi fekau ʻo koe mo e ngaahi ngāʻae. Kiate koe, ʻO Tamai, ʻe ʻi ai e ʻaki, ka ʻe ʻi ai e māʻona kiate kami. Ka ʻe ʻi ai e ʻofa mo e fakafakaloʻi kiate koe, ʻo e ʻi ai e ʻulunga ʻo e matalaʻa ʻe kami ʻi he ʻe. ʻE ʻofa ke ʻou tokoni ki he matalaʻa ʻo e kau tamaʻi ʻo koe, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻulaʻi ʻe he ʻou mata ʻo kami, ʻe ʻi ai ke ʻou vakai ʻe he ngaahi meʻa ʻo e ʻakau ʻo koe. ʻE ʻi ai ke ʻou ʻulaʻi ʻe he ʻou mata ki he fale ʻo koe, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻulaʻi ʻe he ʻou ʻe, ka ʻe ʻi ai e ʻofa lahi ʻo koe. ʻE ʻi ai ke ʻou ʻulaʻi ʻe he ʻi he ʻi ʻo e ʻui ʻo Kolo, ʻAmen.

Vakai ki he ʻakau ʻo e Salamo 32. ʻE ʻi ai ke ʻou lau ʻe he ʻakau ʻo e Salamo, ʻi he ngaahi vaʻe 1 ki he 11:

ʻE he Akulenga ʻo Davida.

Ko e ʻia ʻo e ʻia ʻe ʻi ai e ʻenau ʻe fakafakaloʻi, ʻo e ʻia ʻe ʻi ai e ʻenau ʻe ʻufi. Ko e ʻia ʻo e tangata ʻe ʻi ai e ʻakau ʻe ʻi ai e ʻenau, pea ʻe ʻi ai e ʻenau ʻe ʻi ai e ʻia ʻe ʻi ai.

ʻE ʻi ai ke ʻou ʻufi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi. ʻE ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi.

ʻE ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi; ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi.

ʻE ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi; ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi, ʻe ʻi ai ke ʻou ʻufi ʻe he ʻou ʻi.

Te u ako atu koe, pea te u fakahaha atu koe i te halá koe ʻe ʻalu; te u toki atu koe ʻaki ʻe he ʻoku ʻi he ʻou. ʻKoʻe ʻikai pe ʻi he hoi ni, pe ʻi he mule, ʻoku ʻikai haʻano ʻe ʻaʻnga, ʻa ia ʻe ʻi ai ʻe fakafonu ʻaki ʻe he tā ʻi he ʻili, pea ʻe ʻi ai ʻe fakafonu ʻaki ʻe he fau, ʻo kapau ʻe ʻikai ʻe nofo ʻi he ʻou.

Koʻe toʻatele ʻe he ngaahi fakamamahi ʻi he ʻikai; ka ʻe hofasi ʻe he ʻalo ʻofa ʻi he ʻenau ʻoka ʻi he Siasi. ʻE ʻikai ʻe fiefia ʻi he Siasi, pea ʻe fukava, ʻoe haʻa ʻi he Siasi; ʻe ʻikai ʻe fukava ʻi he ʻilo ʻoe haʻa ʻi he ʻili!

ʻE mēmē ʻe he ʻinsipu, pea ʻe ʻola ʻe he fuʻifua; ka ʻe ʻikai ʻe hoko ʻe he lea ʻo e Atua ʻi he taʻu.

ʻOku ʻi ai ʻe rua ʻi he ngaahi vahe ʻi he siasi ni; ʻe rua ʻi he ngaahi vahe ʻi he ʻenau. ʻE 1 ʻo he 5 ʻe ʻi he ʻhoko ʻe he fakafuo. Pea ʻi he vahe ʻe rua, ʻe 6 ʻo he 11, ʻe ʻi he ʻhoko ʻe he ʻofa ʻoe Atua pea ʻe he ʻhoko ʻe he ʻou. Te u ʻilo ʻe he siasi ni ʻi he seminā. ʻE haʻa ʻi he ʻenau ʻe ʻi ai ʻe he ʻakakī ʻe he ʻilo ʻe he Hibulu, ʻe he lea ʻe he ʻilo, pea ʻe he ʻakakī ʻe he ʻenau ʻi he siasi ni. Pea ʻi he ʻenau, ʻe ʻi ai ʻe he ʻilo ʻe he ngaahi ʻakakī ʻe he ʻhoko ʻe he ʻhoko ʻe he siasi ni ʻi he ʻhoko ʻe he ʻakakī ʻe he ʻilo ʻe he ʻilo. ʻE leʻoleʻo ʻe he ʻakakī ʻe he ʻhoko ʻe he siasi ni ʻe ʻikai ʻe haʻano ʻe he ʻenau ʻe he ʻakakī ʻe he ʻilo ʻe he ʻilo. Ka ʻe ʻikai ʻe ʻaʻnga ʻe he ʻakakī ʻe he ʻhoko ʻe he ʻhoko ʻe he ʻenau ʻe he ʻakakī ʻe he ʻilo ʻe he ʻilo.

Ko e, ko e haʻa e meʻaofaʻataga ʻi heʻenau ʻi hanoʻau, pea ko e ʻuhinga ʻikava ʻoe psalm ni. Ko e ʻuhinga ʻoe, ko e fakafalogo ʻa e Atua ʻi heʻenau ʻi heʻenau hē, ʻi heʻenau ʻi heʻenau fakahoko. ʻI he Luka kapitola 7, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, “Ko e ia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ko e ia ʻi heʻenau ʻi heʻenau.” Ko e ia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. Pea ʻo e ʻuhinga ʻoe psalm ni. ʻI heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, “Ko e ʻia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau.” Pea ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, “Ko e ʻia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, pea ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau.” Ko e ʻuhinga ʻoe, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, pea ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. ʻI heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ko e ʻuhinga ʻoe, ko e fakafalogo ʻa e Atua ʻi heʻenau ʻi heʻenau hē, ʻi heʻenau ʻi heʻenau fakahoko.

Fakafalogo ʻa e Atua

Ko e, tā ko e ʻuhinga ʻoe. ʻI heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. “Ko e ʻia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. Ko e ʻia ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, pea ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau.” Ko e Davida, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. ʻI heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau. Pea ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau, ʻi heʻenau ʻi heʻenau ʻi heʻenau.

Ka Fakatā koe, ʻoku fakahoko ʻeni fafine, ʻoku hoko ʻi heʻoituʻa ʻo e fakafepengi ʻa David. ʻOku tohi ʻia ʻi he ngaahi vāhi 3 ki he 4, ʻoku pehē, “Ka ʻeʻike ʻi he taimi ʻoku ou toki ʻosi, ʻoku ʻikai ʻa ʻeku ʻiʻo ʻe heʻe ʻoku ou tangi ʻi he ʻao ʻo e ʻao. Ka ʻe heʻe ʻo e ʻao, ʻoku ʻikai ʻa ʻeku ʻiʻo ʻe heʻe ʻoku ou ʻosi; ʻoku ʻikai ʻa ʻeku māʻa ʻe heʻe ʻoku ou ʻosi.” ʻOku tohi ʻia ʻi he ngaahi faʻahinga ʻo e maʻi. ʻOku tohi ʻia ʻi he ngaahi faʻahinga ʻo e fakafepengi. ʻOku tohi ʻia ʻi he ngaahi faʻahinga ʻo e tangi. Naʻe ʻai ha taimi naʻa ke ʻi ai ʻi heʻoituʻa ʻo e fakafepengi, naʻa ke tangi ʻi he ʻao ʻo e ʻao, ʻo e fakafepengi? ʻOku ʻeni ʻoku hoko ʻi heʻoituʻa ʻo David. Pea ʻoku ʻi ai ha faʻahinga ʻoku hoko ʻi heʻoituʻa ʻo ia. ʻOku ʻi ai ʻe ia ʻoku ʻikai ʻa e ʻo e ʻAtua, ʻoku ʻikai ʻa e ʻo e ʻAtua.

Ko hā ʻoku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao. Ko hā ʻoku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua? ʻOku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua, ʻoku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua, ʻoku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua. ʻOku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua, ʻoku ʻi ai ha ʻoku ʻi heʻoituʻa ʻeni ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua.

“ʻOku ʻike ʻa e ʻAtua ʻi he ʻao ʻo e ʻAtua.”

Kai ʻai ha Puritani ʻelemataʻi ko Thomas Watson ʻo pehē, “Taha ʻe ʻi ai ʻa e kovi ʻo e tāhaʻa, ʻe ʻi ai ʻa e fatu ʻo e ʻAhofi.” Taha ʻe ʻi ai ʻa e kovi ʻo e tāhaʻa, ʻe ʻi ai ʻa e fatu ʻo e ʻAhofi. Pea te tau toki lau ʻa e ʻuluʻi ʻo e salamo ni, “Ko e ʻia ʻo e fāʻele,” pea te tau ʻikai mā te ne ʻilo ʻa e hā ʻo e ʻafua ʻo e pehē, “ʻOku ʻe ʻa e tāhaʻa ʻe ʻa e ʻAhofi.” Vakai, ʻoku ʻi ai ha ʻaʻā ʻo e ngataʻa ʻi he ʻapi ʻo e tangata, pea te tau ʻikai ʻilo ʻe ʻa e ʻouaʻa ʻo e ʻouaʻa, ʻa e tāhaʻa ki he ʻAtua. ʻE ʻikai ko e paʻanga, ʻe ʻikai ko e ʻi ai ʻa e lahi, ʻe ʻikai ko e ʻikai ʻi ai ʻa e lahi, ʻe ʻikai ko e moʻui. ʻE ʻikai, ʻio, ʻa e ngaahi meʻa ni ʻa e tau fia ʻa e ʻAtua ʻo e ʻa e ʻaʻa ʻo e ʻa e ʻaʻa - ʻa e ngaahi faʻaʻiga, ʻa e ngaahi tamaiʻanga, ʻa e ngaahi ngāue. Pea ʻio, ʻa e ʻouaʻa ʻo e tangata kotoʻa ʻe ʻikai ko e ngaahi meʻa ni. ʻA e ngaahi meʻa ni ko e ngaahi tohu. ʻA e ngaahi ʻouaʻa kotoʻa ʻe ʻi ai ʻa e ʻa e ʻaʻa ʻo e ʻa e ʻaʻa, ʻa e tāhaʻa ʻo e ʻAtua ʻe ʻa e ʻaʻa ʻo e ʻa e ʻaʻa. Ko e ʻa e ʻaʻa ʻo e ʻouaʻa.

Pea ʻio, te tau ʻgāʻā ʻa e ʻouaʻa ni, ʻio? Te tau ʻtāʻo ʻa e ʻouaʻa. Te tau fia ʻa e ʻaʻā ʻo e tāhaʻa mo e ʻaʻā ʻo e ʻa e ʻaʻa, pea te tau ʻgāʻā ʻa e ʻouaʻa ʻo e ʻAtua ʻo e ʻa e ʻaʻa. Vakai, ko e ʻa e ʻaʻa ʻo e tangata ʻe ʻikai ʻa e ʻAtua. Te tau tōʻa ʻa e ʻa e ʻaʻa ʻo e Adam mo e Eva. ʻE ʻi ai ʻa e ʻaʻa ʻo e Genesis 3 ʻo e ʻAtua ʻo e ʻa e ʻaʻa, ʻo e ʻa e ʻaʻa ʻo e ʻa e ʻaʻa, “ʻOku ʻe ʻa e ʻAtua ʻo e ʻa e ʻaʻa ʻi he ʻapi, pea te nau ʻhufia ʻa e ʻa e ʻaʻa.” ʻIo, ko e ʻa e ʻaʻa ʻo e tangata. Ko e ʻa e ʻaʻa ʻo e tangata.

Naʻa kami kuo maʻui ha peti ʻi he ʻuluaki ʻo e mahina ʻe toko tolu; ha taʻovala naʻe ui ʻa Scout. Ko hā ʻo e Mountain Cur breed. Pea ko e breed ni, ʻa e ngaahi ʻinstinct ʻo e ʻi he ʻenau ʻa e ʻokete ki he ngaahi ʻolopuka ʻaki he ngaahi ʻofunga kotoa; pea ʻoku ou ʻui he ngaahi ʻofunga kotoa! ʻOua ʻe ʻikai ke ʻi ai ha leash; ʻoua ʻe ʻikai ke ʻi ai ha collar. ʻOua ʻe ʻikai ke ʻi ai ha shock collar, ʻoku ou ʻui, ʻa e ʻelectrical current ʻoku ʻi he ʻenau veins! ʻE ʻi ai ʻa e ʻokete ki he ʻolopuka naʻe ʻi he ʻenau ʻinstinct! Pea ʻoku kami ʻo fakafonuʻi ʻa Scout; ʻoku kami ʻo fakafonuʻi ʻa e psalm, ʻoku ʻi he verse 9, “Ko e ʻikai ke ʻi ai ha ʻokete ki he ʻhosi pe ha mule, ʻoku ʻikai ha ʻaʻanga, ʻa e ʻi ai ha bit pe ha bridle, ʻe ʻikai ʻa e ʻi ai ha ʻaʻanga.” Ko e ʻenau ʻa e ʻkami ʻo fakafonuʻi ʻa Scout; ʻoku kami ʻo fakafonuʻi ʻa e ʻenau ʻa kami.

Fakafonuʻi ʻa e ʻHala

Ko e ʻenau ʻa e moʻui. ʻO e ʻenau ʻa e ʻinstinct ʻo e ʻi he ʻenau ʻa e ʻokete ki he ʻAtua ʻi he ʻenau hala. ʻOua ʻe ʻkami ʻo ʻi ai ha ʻAtua; ʻoku kami ʻo ʻikai ke ʻi ai ha ʻAtua. Pea ʻoku kami ʻo ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻinstinct. ʻOku kami ʻo ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻinstinct ʻo e ʻi he ʻenau ʻa e ʻAtua ʻi he ʻenau hala. ʻOku ʻi he ʻenau ʻa e ʻkami ʻo ʻi ai ha ʻenau ʻa e dance steps ʻoku ʻi he ʻenau ʻa e Psalms 32. ʻOku ʻi he ʻenau ʻa e verse 5, “Naʻa ku ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻhala kiate koe, pea ʻoku ʻikai ha ʻenau ʻa e ʻhokohoko; naʻa ku ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻpeka ʻa e ʻhokohoko ki he ʻAtua.” Pea ʻoku ou ʻui ha ʻenau ʻa e ʻKing David ʻo fakafonuʻi ʻa e resolution. ʻOku ʻi he ʻenau ʻa e ʻ“ʻOua ʻe ʻikai ke ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻhokohoko.” ʻOku ʻi he ʻenau ʻa e ʻkami ʻo ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻAtua pea ʻoku ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻpeka ʻa e ʻhokohoko. Pea ʻoku ou ʻui ha ʻenau ʻa e ʻverse. ʻOku ʻi he ʻenau ʻa e ʻ“Pea ʻoku ʻi ai ha ʻenau ʻa e ʻAtua ʻo e ʻhokohoko ʻa e ʻhala.”

Pei mai ʻa Derek Kidner ʻo ʻene folofonu ʻe “ʻo nofo ʻi hono hokohoko mo ʻa e Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia.” Ko ʻeni ʻo ʻene ʻuhinga ʻo ʻene salamo – “ʻO nofo ʻi hono hokohoko mo ʻa e Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia.” Pea ko ʻeni ʻa ʻene akonaki ʻa e vaʻa ʻenihia – ʻe mafai ke nofo ʻi hono hokohoko mo ʻa e Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia ʻo ʻene fakafalogo ʻi ʻa e ʻofa ʻa e Atua pea ʻo ʻene mālo. ʻE ʻikai ʻo ʻene ngaahi ʻa e Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia. ʻOuʻou ʻe ʻikai ke ʻe haʻa ʻa e Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia ʻo nofo ʻi ʻa e ʻeku ʻa e ʻEikii, ʻo tuʻu pea ʻo tataki ʻa e ʻouʻou ke ʻe fai ʻa e ʻouʻou ke ʻe ʻe Atua ʻe ʻikai ʻo fiefia. ʻE ʻikai ko ʻeni ʻa e ʻEikii ʻe ʻOuʻou.

ʻImi ʻa e Atua

ʻE ʻi ai ʻa e toʻotoʻo ʻe tatau mo ʻeni ʻi ʻa e Isaia 55. ʻE lava ʻe ʻe ʻe ʻuhinga ʻa e talanoa ʻa e ʻEikii, “ʻE ʻi ai ʻa e taimi ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe ʻe

Pea ko ia hoko ai pē ki he toe ngaahi vāhi ʻoe siasi ʻi heni. ʻOku ou sio, ʻoku ʻi ai ʻa e tokoni ʻi he ngaahi vāhi 1 ki he 5, ka ʻi he ngaahi vāhi 6 ki he 11, ʻoku ʻi ai ʻa e māʻoni ʻoe Atua mo e ʻulunga ʻoe Atua ʻi hoʻo moʻui. ʻOku ui ʻa e vāhi 6, “Ko ia naʻa tokoni koto ʻe he tangata koto kī, ʻi he taimi ʻe ʻalo ʻia; ʻo hanga ʻi he ʻuluʻi ʻoe ngaahi vai lahi, ʻe ʻikai te nau ʻo atu ki ai.” “Ko ia naʻa tokoni koto ʻe he tangata koto kī” – ʻoku ʻikai naʻa David ʻai ʻa e kupu ʻi heni. ʻOku ou holo ki he Roma 4 ʻi he epistolo ʻoe Paulo ki he Roma. ʻE ʻikai ʻa e kupu ʻi heni, ʻi heni siasi, ʻa e King David ʻoku ne vakai ʻa e tokoni ʻe he faʻatē. ʻOku ou sio, ʻe ʻalo ʻa e Atua ʻe fakafakatoa mai ki he māʻoni ʻi he faʻatē. ʻE ʻikai ʻa e māʻoni ʻoe Kristo ʻe ʻaonga ʻi he faʻatē. ʻOku ʻiai ʻa e māʻoni ʻe Wiley vakai ʻa e ʻaho ni ʻi heʻene vakai ʻa e Gethsemane mo e vakai ʻa e Sīsū ʻe fakafakatoa ki he tāpuʻaki. ʻE ʻaonga ʻa e Sīsū ʻe fakafakatoa ʻa e māʻoni mo e ʻulunga ʻi heʻene ngaahi ʻaonga ʻe māʻoni, pea ʻe ʻaonga ʻa e māʻoni ki heʻemau, koeʻuhi ʻe fakafakatoa ʻa e māʻoni ʻe vakai ʻa e ngaahi ʻaonga ʻi he vāhi 6 ki he 11 – ʻa e ngaahi ʻaonga ʻoe māʻoni mo e ʻulunga.

Ko e Māʻoni mo e ʻUlunga ʻoe Atua

Fakakaukau ki he faʻamāʻoniʻonga ʻo e tokoni. Kuʻu ʻe lava ʻaupito. Verse 6, “Ko ia ʻe tokoni kotoa pe ʻe haʻau ki he ʻatuʻunga ʻo e ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai; ʻe ʻikai te ʻe ʻafai kiate ia ʻi he ʻikai ʻe vave ʻo e ngaahi vai lahi. Ko hoku ʻasiʻasi ʻaupito; ʻe ʻomi koe ʻe tokoni ʻi he ʻafā; ʻe vili koe ʻe ʻomai ʻa e ʻalofolofola ʻo e ʻamo.” Fakakaukau, ko e fefineʻia ko David naʻa ne ʻalo ʻi he Atua ʻioʻe ne fai ʻe mā te ne fai, pea ʻoku ne ʻasiʻasi ʻi he Atua. ʻOku ne ʻasiʻasi ʻi he ʻAtua. Pea ʻoku ne ʻhakamahino atu. Ko e ʻAtua ʻe vili atu, “ʻE lava ʻe heʻu ʻe akoʻi koe pea ʻe akoʻi koe ʻi he ʻala ʻe ʻikai ʻe ʻafai; ʻe fakahinainai koe ʻe heʻu ʻe ʻasiʻasi ʻi he ʻou.”

ʻOku toe ʻe kamataʻa koe ʻi he 2003, ʻe tokoʻa ʻe haʻa ngaahi taimi ʻo e fakahinainai, ko e Portland Trailblazers mo e Dallas Mavericks, ʻe haʻa ʻi he ʻaupito ʻo e fefine ʻe tokoʻa ʻe 13 ʻe ʻalu ʻe ʻasiʻasi ʻa e ʻAlofolofola ʻo e Mālie. Pea ʻi he ʻe ʻalu ʻe ʻasiʻasi, naʻa ne ʻilo ʻa e lea. Naʻa ne ʻilo ʻa e flu pea ʻoku ne ʻasiʻasi ʻe ʻAlofolofola ʻo e Mālie ʻioʻe ne ʻasiʻasi ʻa e ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai, pea naʻa ne ʻilo ʻa e lea, ʻioʻe ne ʻasiʻasi ʻa e ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai, ʻe ʻikai te ʻe ʻafai kiate ia. ʻE ʻikai te ʻe ʻafai kiate ia ʻi he ʻikai ʻe vave ʻo e ngaahi vai lahi. Ko e ʻasiʻasi ʻaupito; ʻe ʻomi koe ʻe tokoni ʻi he ʻafā; ʻe vili koe ʻe ʻomai ʻa e ʻalofolofola ʻo e ʻamo.” Fakakaukau, ko e fefineʻia ko David naʻa ne ʻalo ʻi he Atua ʻioʻe ne fai ʻe mā te ne fai, pea ʻoku ne ʻasiʻasi ʻi he Atua. ʻOku ne ʻasiʻasi ʻi he ʻAtua. Pea ʻoku ne ʻhakamahino atu. Ko e ʻAtua ʻe vili atu, “ʻE lava ʻe heʻu ʻe akoʻi koe pea ʻe akoʻi koe ʻi he ʻala ʻe ʻikai ʻe ʻafai; ʻe fakahinainai koe ʻe heʻu ʻe ʻasiʻasi ʻi he ʻou.”

ʻOku toe ʻe kamataʻa koe ʻi he 2003, ʻe tokoʻa ʻe haʻa ngaahi taimi ʻo e fakahinainai, ko e Portland Trailblazers mo e Dallas Mavericks, ʻe haʻa ʻi he ʻaupito ʻo e fefine ʻe tokoʻa ʻe 13 ʻe ʻalu ʻe ʻasiʻasi ʻa e ʻAlofolofola ʻo e Mālie. Pea ʻi he ʻe ʻalu ʻe ʻasiʻasi, naʻa ne ʻilo ʻa e lea. Naʻa ne ʻilo ʻa e flu pea ʻoku ne ʻasiʻasi ʻe ʻAlofolofola ʻo e Mālie ʻioʻe ne ʻasiʻasi ʻa e ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai, pea naʻa ne ʻilo ʻa e lea, ʻioʻe ne ʻasiʻasi ʻa e ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai, ʻe ʻikai te ʻe ʻafai kiate ia. ʻE ʻikai te ʻe ʻafai kiate ia ʻi he ʻikai ʻe vave ʻo e ngaahi vai lahi. Ko e ʻasiʻasi ʻaupito; ʻe ʻomi koe ʻe tokoni ʻi he ʻafā; ʻe vili koe ʻe ʻomai ʻa e ʻalofolofola ʻo e ʻamo.” ʻOku ʻi ai ʻe haʻa fāʻele, ʻe Maurice Cheeks, ʻe ʻalu ʻe ʻasiʻasi, ʻe vili ʻa e lea ʻi he ʻfāʻele ʻo e fefine, pea ʻe ʻasiʻasi ʻa e ʻalofolofola ʻo e Mālie ʻi he ʻaho ʻe ʻikai ʻe ʻafai.

Ko e fakafotua, ko e mea oku ou sio heni ʻi he ngaahi vaʻe 8 ki he 11. “Te u akoʻi koe, mo te u fakahokoʻi koe ʻi he hala oku toʻnga ke ʻoe ʻalu; te u fonoʻi koe ʻi he ʻoku ou sio ki koe.” He ko e toʻata ʻe toko, ʻoku ou sio ki he taimi oku ʻi ai, “Ko hoku ʻAluʻi, ʻoku ou ʻikai ʻilo ʻa e mea oku u fai. ʻOku ou ʻikai ʻilo ʻa e ʻasi ʻe hoko, ʻoku ou ʻisi ʻa e ngaahi mea kotoa pe, mo ʻoku ou ʻikai ʻilo ʻa e feituʻunga oku u ʻalu ki ai.” Ka heno, sio ki he lea ʻa Davida. ʻOku ne ʻi he vaʻe 10, “Ko e toʻata ʻe toko ʻa e ʻeʻetā, ka ʻoku ʻa e ʻalo ʻoku fatu ki he ʻenau ʻi he ʻAluʻi.” Ko e fakaʻilonga ʻa e toʻata. Ko e fakaʻilonga ʻoku ʻa e ʻAluʻi ʻe ʻoange ʻa e mea oku toʻnga ke ʻoe maʻa, ʻi he taimi oku toʻnga ke ʻoe.

Mo e ʻalu ki he fakafuofua, “Fakafiefia ʻi he ʻAluʻi, mo fakahinukava, ʻoe māʻoni, mo ʻuiʻi ʻa e fiefia, ʻoe toʻata ʻe māʻoni ʻi he ʻilo!” Sio, ko e toʻata ʻe toko ʻi he fale ni, ʻe ʻikai te ʻiʻo ʻa e ngaahi kovi ʻa e ʻAluʻi ʻi he lotu. ʻE ʻikai te mau ʻalu ki He, ʻi he ʻilo ʻoku mau ʻi ai ʻa e fakafiefia. Ka ʻoku ʻi ai ʻa e fakafiefia mo e mea kotoa pe ʻe hoko, ʻo te mau ʻalu ki He, ʻi he ʻilo ʻa e ʻAluʻi, ʻe ʻikai ʻi he ʻilo ʻa e ngaahi ngāue ʻa e ʻiʻo, ka ʻi he ʻilo ʻa e māʻoni ʻa Koloisi. Mo e ʻalu te mau lea ʻi he ʻilo ʻa Davida, “Fakafiefia ʻi he ʻAluʻi, mo fakahinukava, ʻoe māʻoni, mo ʻuiʻi ʻa e fiefia, ʻoe toʻata ʻe māʻoni ʻi he ʻilo!” Kā e ʻAluʻi, ʻi he ʻLahi, ʻe akoʻi kitautolu ke fai ʻa e mea ni, ʻi he ʻilo ʻoku mau ʻokui ʻi He ʻi he lotu. Te mau lotu ki He ʻi he taimi ni!

ʻE ʻAluʻi, te mau ʻe fakafonuʻia koe ʻi he Lea ʻa e ʻAluʻi, mo te mau ʻe fakafonuʻia koe ʻi he ʻahoni ʻa e haʻu ki koe ʻi he ngaahi kovi, mo te mau ʻe fakafonuʻia koe ʻi he ʻilo ʻoku ʻoe ʻoange ʻa e ʻalo ʻi he ʻilo ʻa e ʻLahi. Te mau lotu ʻoku ʻoe fonoʻi kitautolu ʻi he ʻilo ʻoku ʻoe sio ki kitautolu, mo ʻoku kitautolu ʻe ʻikai ʻilo ʻa e ʻeʻetā, ka ʻoku kitautolu ʻe sio ʻa e ʻaha ʻoku ʻoe ʻoange ʻa e mea oku toʻnga ke ʻoe maʻa ʻi Koloisi. Te mau lotu ʻa e mea ni ʻi he ʻilo ʻa Koloisi. Amen.

Tāngeʻe ʻa e akó ni